Een huisrenovatie is het ideale moment om een waterfiltersysteem in te bouwen. Leidingen liggen open, aanrechtbladen worden vervangen en elektriciteitswerk is toch al gaande. Wie dit moment mist, betaalt later meer — voor breekwerk, opnieuw betegelen of omslachtige noodoplossingen. In dit artikel lopen we stap voor stap door de planning van waterfiltratie tijdens een verbouwing.
Waarom renovatie het perfecte moment is
Bij een bestaande woning zonder renovatie kost het plaatsen van een waterfiltersysteem al snel €200–500 extra aan breekwerk, tegelherstel en het omleggen van leidingen. Tijdens een renovatie zijn deze kosten al gemaakt voor andere doeleinden. Je kunt dan voor een relatief kleine meerprijs de leidinginfrastructuur aanleggen die je voor een goed systeem nodig hebt.
Specifieke voordelen:
- Leidingen liggen al open: ideaal voor centrale filters of waterontharder-aansluitingen
- Aanrechtblad wordt toch vervangen: perfect voor extra kraangat (osmose of kokend-water-kraan)
- Elektriciteitswerk loopt: goedkoop moment om een wandcontactdoos onder aanrecht te laten aanleggen
- Vloeren en wanden zijn open: leidingwerk naar kelder of technische ruimte kan verborgen worden
De beste momenten tijdens een verbouwing
Fase 1: ruwbouw en leidingwerk
Dit is het moment om de voorbereiding te treffen voor een waterontharder of centrale filter. Laat de loodgieter:
- Een bypasspunt inbouwen op de hoofdwaterleiding (vlak na de watermeter), zodat later een waterontharder of centraal filter kan worden aangesloten zonder breekwerk
- Een drainagepunt voorbereiden voor het regeneratiewater van een waterontharder (aansluiting op het riool)
- Extra leidingcapaciteit berekenen als je een systeem met drukverlies plaatst (sommige filters reduceren de waterdruk met 0,5–1,5 bar)
Kosten voor voorbereiding in deze fase: €80–200 (extra arbeidsuren loodgieter, materiaal).
Fase 2: keukeninstallatie
Dit is het kritieke moment voor systemen onder het aanrecht en de kraan. Beslis vóór het plaatsen van het aanrechtblad:
Hoeveel kraangaten heb je nodig?
Een standaard keukenkraan heeft één kraangat. Een extra kraangat kost bij een granieten of composiet aanrechtblad al gauw €80–200 om achteraf te boren — en dat geldt alleen als het materiaal het toelaat. Sommige materialen (dunne kwarts, bepaalde composieten) kunnen scheuren bij naboren.
Kraangaten die je tijdens renovatie kunt plannen:
- Extra filtertapkraantje voor een osmosefilter of kanfilter (klein, doorsnede ca. 25 mm)
- Kraangat voor kokend-water-kraan (doorsnede 55–65 mm, vereist ook ruimte voor de boilerunit onder aanrecht)
- Kraangat voor koud-warme-kokend combi-kraan (4-in-1 kraan, vervangt de standaard mengkraan)
Fase 3: elektriciteitswerk
Een kokend-water-kraan en actieve osmose-systemen met pomp hebben netstroom nodig. Laat de elektricien een geaard wandcontactdoos plaatsen onder het aanrecht. Schijnbaar klein detail, maar als dit vergeten wordt, is terugkomen voor een elektricien alleen al €100–200.
Stroombehoeften:
- Kokend-water-kraan boiler: 2.600–3.000 watt (vergt een eigen groep of minimaal een vrije groep van 16A in de groepenkast)
- Osmose-boostpomp: 15–40 watt (normale wandcontactdoos voldoet)
- UV-lamp: 15–50 watt (normale wandcontactdoos voldoet)
Let erop dat de boiler van een kokend-water-kraan ook koeling nodig heeft. Zorg voor minimaal 30 cm vrije ruimte onder het aanrecht voor ventilatie en slangenverbindingen.
Leidingwerk aanpassen voor osmose
Een omgekeerde osmose systeem heeft drie aansluitingen nodig:
- Koudwaterinvoer (aftakking op de koudwaterleiding onder het aanrecht)
- Afvalwaterafvoer (aansluiting op het sifon of afvoer — dit is de meest over het hoofd geziene stap)
- Uitvoer naar kraantje (korte slang van opslagtank naar filtertapkraantje)
Bij een nieuwbouw of grondige renovatie van de keuken kan de loodgieter een schone aftakking maken op de koudwaterleiding met een afsluiter. Dit is toekomstbestendiger dan een zadel-T-stuk (insteekverbinding) dat fabrikanten vaak meeleveren.
De afvalwateraansluiting op het sifon verdient extra aandacht. Een osmosesysteem loost afvalwater met een lage druk (het gaat mee op het drukverschil, niet onder pompdruk). Het sifon moet een geschikte aftapping hebben. Sommige sifons hebben al een aansluiting; anders is een speciaal sifon nodig voor €15–40.
Wasbakkasten en aanrechtruimte plannen
Onderschatte factor: een osmosefilter met opslagtank neemt 30–50 cm diepte in beslag onder het aanrecht. Modulaire keukenkasten (60 cm diep) bieden hier in principe ruimte voor, maar als de vuilafvoer, warm- en koudwaterleiding en de sifon al de ruimte innemen, kan het krap worden.
Tips:
- Kies voor een tankloze osmose (instant flow) als ruimte beperkt is; deze zijn breder maar hebben geen grote opslagtank
- Overweeg bij plaatsgebrek een slimme keukenkast met ingebouwde waterfilteropbouw — sommige keukenmerken bieden dit als optie
- Zorg dat het filter bereikbaar blijft voor jaarlijkse filterwissel; een filter dat achter plintwerk zit is een onderhoudsnachtmerrie
Verborgen kosten renovatie met filtersysteem
Renovaties brengen standaard verborgen kosten mee. Met een waterfiltersysteem komen daar specifieke extra's bij:
1. Extra kraangat in aanrechtblad €80–200 afhankelijk van materiaal. Graniet en samengestelde steen zijn duurder dan staal of hout. Boor dit altijd voor bij de fabrikant of aanrechtinstallateur, niet achteraf thuis.
2. Drukverhoger Oudere woningen hebben soms een leidingdruk van slechts 2–3 bar. Een omgekeerde osmose membraan heeft minimaal 3,5 bar nodig voor goede productie. Een drukverhoger kost €120–250.
3. Extra groep in de groepenkast Als de groepenkast vol is, kost een extra groep voor de kokend-water-kraan €150–400 aan materiaal en elektriciteitswerk. Plan dit op tijd in met de elektricien.
4. Softwater-RO combinatie: dubbele installatie Als je zowel een waterontharder als een osmosefilter wilt, zijn twee aparte installaties nodig. Sommige loodgieters bieden dit als pakket aan voor €400–700 gecombineerde arbeid.
5. Remineralisatiefilter vergeten Een omgekeerde osmose systeem produceert erg zuur, mineraalarm water (pH 5,5–6,5). Bij gebruik als drinkwater is een remineralisatiefilter sterk aan te bevelen. Dit filter kost €20–40 per jaar extra en vergt een extra filterhouder. Plan hier budget en ruimte voor in.
Osmose in combinatie met kokend-water-kraan
Een populaire combi tijdens keukenrenovaties is het koppelen van een osmosefilter aan een kokend-water-kraan. De kokend-water-kraan wordt dan gevoed met gefilterd RO-water. Voordelen:
- Geen kalk in de boiler, dus langere levensduur en betere smaak
- Geen ketelsteen op de weerstand van de boilerunit
- Remineralisatiefilter zorgt voor optimale pH voor thee en koffie
Technisch vereist dit dat het RO-systeem vóór de boilerinvoer wordt aangesloten. Sommige merken (zoals Quooker en Grohe) leveren filterkits die speciaal voor dit doel zijn ontworpen. Vraag de keukeninstallateur of dit in jouw situatie haalbaar is.
Meer over de technische details: kokend water kraan installeren.
Checklist voor de keukenrenovatie
Gebruik deze checklist in gesprek met de loodgieter en aannemer:
- [ ] Bypasspunt op hoofdwaterleiding voor toekomstige waterontharder
- [ ] Drainageaansluiting voor regeneratiewater voorbereid
- [ ] Aantal kraangaten in aanrechtblad bepaald en geboord vóór plaatsing
- [ ] Wandcontactdoos onder aanrecht (geaard) aangelegd
- [ ] Ruimte onder aanrecht ingepland voor boiler + filter + sifon
- [ ] Groepenkast gecontroleerd op beschikbare capaciteit
- [ ] Sifon met afvalwateropsluiting voor osmose aanwezig
- [ ] Druk op koudwaterleiding gemeten (minimaal 3,5 bar voor RO)
- [ ] Remineralisatiefilter meegenomen in de filterplanning
Wat kost het totaal?
Een goed geïntegreerd filtersysteem in een keukenrenovatie (osmose onder aanrecht + remineralisatie + filtertapkraantje) kost bij voorbereiding tijdens de renovatie:
- Voorbereiding leidingwerk: €80–200
- Extra kraangat in aanrechtblad: €80–200
- RO-systeem aanschaf: €200–500
- Elektriciteitswerk voor boiler: €100–250 (als kokend-water-kraan)
- Installatie door loodgieter: €100–200
Totaal: €560–1.350, afhankelijk van de gekozen kwaliteit.
Achteraf — zonder renovatie — kostten dezelfde aanpassingen al snel €800–2.000 vanwege breekwerk en herstelkosten.
Klaar om te bestellen?
Heb je de infrastructuur gepland en wil je het juiste systeem kiezen? Bekijk ons overzicht van omgekeerde osmose systemen kopen voor een vergelijking van systemen per budget en gezinsgrootte. Meer lezen over de voor- en nadelen van een waterfilter in een nieuwbouwhuis? Zie ook waterfilter nieuwbouw.
Lees ook: Waterfilter installatie · Waterfilter installatie kosten · Kokend water kraan installeren